Formeel belastingrecht

ANBI-status

Bijgewerkt op 12 september 2026

De kernregels, controlepunten en bronnen voor dit onderwerp.

Een algemeen nut beogende instelling moet uitsluitend of nagenoeg uitsluitend het algemeen nut beogen en aan integriteits-, beleids- en publicatie-eisen voldoen; de status wordt bij beschikking verleend. De ANBI-status geeft toegang tot onder meer de giftenaftrek en vrijstellingen in de schenk- en erfbelasting.

Kernregels

ElementWaardeGrondslag
Publicatieplicht via standaardformulier (niet actief werving)lasten ≥ € 100.000 in het boekjaarart. 1a lid 8 onderdeel a Uitvoeringsregeling AWR 1994
Publicatieplicht via standaardformulier (actief werving)baten ≥ € 50.000 in het boekjaarart. 1a lid 8 onderdeel b Uitvoeringsregeling AWR 1994
Termijn publicatie balans en staat van baten en lastenbinnen 6 maanden na afloop van het boekjaarart. 1a lid 9 Uitvoeringsregeling AWR 1994
Terugkijktermijn integriteitsveroordeling bestuurder/leidinggevende4 kalenderjaren sinds de onherroepelijke veroordelingart. 5b lid 8 onderdeel b AWR
Reactietermijn verklaring omtrent het gedrag bij gerede twijfel16 weken na het verzoek van de inspecteurart. 5b lid 9 AWR

(wettekst geldend per 2026)

Controleer in je dossier

  • De 90%-drempel uit de rechtspraak vergt een onderbouwde uitsplitsing van activiteiten, niet enkel een verwijzing naar de statutaire doelstelling; een gebruikelijke marktprijs doorbreekt de rechtstreeksheid op zichzelf niet.
  • Een actueel beleidsplan en een administratie die inzicht geeft in aard en omvang van de bestedingen dragen materieel bij aan het voorkomen van intrekking; de beheerkostenratio is een open norm zonder vast percentage.
  • Bij steunstichtingen, en bij een gelijktijdig verzoek om als culturele instelling te worden aangemerkt, is te onderbouwen dat ook aan alle overige voorwaarden van art. 5b AWR is voldaan.
  • Het niet tijdig overleggen van een verklaring omtrent het gedrag binnen zestien weken kan op zichzelf al tot verlies van de status leiden.
  • Bij intrekking met terugwerkende kracht beschermt het enkele vertrouwen op de ANBI-registervermelding de begiftigde niet automatisch tegen naheffing van schenkbelasting.

Materiële voorwaarden en integriteitstoets

Art. 1a Uitvoeringsregeling AWR 1994 vult de kwalificatie cumulatief in: geen winstoogmerk met het totaal van de algemeen nuttige activiteiten; geen natuurlijke of rechtspersoon die over het vermogen kan beschikken als ware het zijn eigen vermogen, met een uitzondering voor over-en-weer-beschikking tussen een steunstichting en de ondersteunde instelling; niet meer vermogen aanhouden dan redelijkerwijs nodig voor de continuïteit van de werkzaamheden (het bestedingscriterium van onderdeel d, uitgewerkt in art. 1b); bestuurders zonder andere beloning dan een onkostenvergoeding en een niet-bovenmatig vacatiegeld; een actueel beleidsplan; beheerkosten in redelijke verhouding tot de bestedingen; een batig liquidatiesaldo dat bij opheffing naar een andere ANBI gaat; en een administratie die aard en omvang van kosten, uitgaven, inkomsten en vermogen inzichtelijk maakt (onderdeel i).

De openbaarmakingseis werkt via een verplicht standaardformulier: niet actief wervende instellingen publiceren vanaf € 100.000 aan lasten in het boekjaar, actief wervende al vanaf € 50.000 aan baten, en de balans en staat van baten en lasten binnen zes maanden na afloop van het boekjaar. Een eigen website is niet verplicht; publicatie via een brancheorganisatie of een door de Belastingdienst aangewezen databank volstaat, mits het formulier wordt gevolgd en de gegevens vindbaar en actueel blijven.

Lid 8 sluit aanmerking uit bij een onherroepelijke veroordeling van de instelling, een bestuurder, feitelijk leidinggevende of gezichtsbepalend persoon wegens bepaalde terroristische of opruiende delicten, begaan in die hoedanigheid, mits nog geen vier kalenderjaren zijn verstreken en het delict een ernstige inbreuk op de rechtsorde oplevert. Lid 9 sluit aanmerking ook uit bij gerede twijfel over integriteit, wanneer niet binnen zestien weken een verklaring omtrent het gedrag wordt overgelegd. Ontbreekt één voorwaarde, dan blijft de status achterwege of wordt zij ingetrokken; een gedeeltelijke of voorwaardelijke ANBI-status bestaat niet.

Bronnen

Gerelateerde thema's

Verder zoeken in de kennisbank

Zoek op wetsartikel, uitspraak of onderwerp. AI-chat is een aparte betaalde functie en vereist een opgeslagen kaart.

Deze themapagina is algemene informatie, geen advies.