Bestuurdersaansprakelijkheid voor belastingschulden

Bestuurders van een lichaam zijn hoofdelijk aansprakelijk voor onbetaald gebleven loonheffingen en omzetbelasting wanneer betalingsonmacht niet rechtsgeldig is gemeld of sprake is van kennelijk onbehoorlijk bestuur. Na een tijdige melding rust de bewijslast van onbehoorlijk bestuur op de ontvanger; zonder melding geldt een wettelijk vermoeden dat nauwelijks weerlegbaar is.

Kernregels

Element	Waarde	Grondslag
Terugkijktermijn bij tijdige, juiste melding van betalingsonmacht	3 jaar vóór de mededeling; bewijslast kennelijk onbehoorlijk bestuur bij de ontvanger	art. 36 lid 3 IW 1990
Terugkijktermijn bij geen of onjuiste melding	3 jaar vanaf het moment dat het lichaam in gebreke is; wettelijk vermoeden van verwijtbaarheid	art. 36 lid 4 IW 1990
Terugkijktermijn bij doorgeschoven aansprakelijkheid	7 jaar in plaats van 3 jaar	art. 36b IW 1990
Belastingen binnen het bereik van art. 36 (gesloten lijst)	loonbelasting, omzetbelasting, accijns, verbruiksbelastingen alcoholvrije dranken en pruimtabak/snuiftabak, milieubelastingen en kansspelbelasting, verschuldigd als inhoudingsplichtige of ondernemer; niet de vennootschapsbelasting zelf	art. 36 lid 1 en lid 7 IW 1990
Bewijslast bij bronbelasting op renten en royalty's	bij de bestuurder, tenzij hij niet-verwijtbaarheid aannemelijk maakt; geen driejaarsregime of meldingsmechanisme	art. 36a IW 1990

(wettekst geldend per 2026)

Controleer in je dossier

Lid 4, tweede volzin, is een smalle weg: alleen de bestuurder die aannemelijk maakt dat het hem niet is te wijten dat het lichaam niet, of niet juist, heeft gemeld, ontkomt aan het wettelijk vermoeden; voor de gewezen bestuurder sluit lid 6 die weg helemaal af.
Motivering van kennelijk onbehoorlijk bestuur moet zien op het specifieke belastingjaar en de specifieke belasting waarvoor aansprakelijkheid wordt gesteld, dus op de onderliggende naheffingsaanslag zelf, niet op een generiek of ouder controlerapport.
Gedragingen van ingeschakelde adviseurs zoals een accountantskantoor kunnen wel aan het lichaam worden toegerekend, maar niet zonder meer aan de bestuurder zelf.
Bij de kettingfiguur van art. 36b speelt dat de tweede aansprakelijkstelling pas kan volgen nadat het eerste lichaam met zijn aansprakelijkheidsschuld in gebreke is, met een terugkijktermijn van zeven in plaats van drie jaar.
Bij bezwaar tegen een aansprakelijkstellingsbeschikking geldt de beperking van art. 49 lid 7: feiten die al onherroepelijk zijn beoordeeld bij de onderliggende aanslag kunnen niet opnieuw via dat bezwaar ter discussie worden gesteld, wat de procedure nauw laat samenhangen met het lot van de onderliggende aanslag en met eventueel voorafgaand uitstel van betaling.
Voor zover de aansprakelijkstelling een bestuurlijke boete betreft, gelden de waarborgen voor fiscale boetes op overeenkomstige wijze; de meldingsplicht van betalingsonmacht is in dat geheel een informatieverplichting op zichzelf.

Kernregels

Controleer in je dossier

Bronnen

Gerelateerde thema's

Verder zoeken in de kennisbank