Inkomstenbelasting
Ondernemersfaciliteiten IB (zelfstandigenaftrek en MKB-winstvrijstelling)
Bijgewerkt op 12 september 2026
De kernregels, controlepunten en bronnen voor dit onderwerp.
Fiscale faciliteiten voor de IB-ondernemer: de zelfstandigenaftrek (gekoppeld aan het urencriterium van 1.225 uur) en de MKB-winstvrijstelling die een percentage van de winst vrijstelt. De zelfstandigenaftrek wordt stapsgewijs afgebouwd.
Kernregels
| Element | Waarde | Grondslag |
|---|---|---|
| Urencriterium | ten minste 1.225 uur per kalenderjaar | art. 3.6 lid 1 Wet IB 2001 |
| Zelfstandigenaftrek (vóór AOW-leeftijd, 2026) | € 1.200 | art. 3.76 lid 2 Wet IB 2001 |
| Startersverhoging | € 2.123 | art. 3.76 lid 3 Wet IB 2001 |
| Zelfstandigenaftrek bij AOW-leeftijd | 50% van het bedrag volgens lid 2 en 3 | art. 3.76 lid 4 Wet IB 2001 |
| Verrekentermijn niet-gerealiseerde zelfstandigenaftrek | 9 kalenderjaren | art. 3.76 lid 7 Wet IB 2001 |
| MKB-winstvrijstelling (2026) | 12,7% van de winst na ondernemersaftrek | art. 3.79a Wet IB 2001 |
(wettekst geldend per 2026)
Controleer in je dossier
- De bewijslast dat aan het urencriterium is voldaan rust op de ondernemer, ook bij een navorderingsaanslag; dossiervorming over gewerkte uren is dus bepalend voor de uitkomst van een geschil.
- Studie-uren tellen alleen mee voor zover de studie de bestaande vakkennis van de ondernemer op peil houdt, niet voor het verwerven van geheel nieuwe kennis.
- De uitsluitingsgrond voor samenwerkingsverbanden met verbonden personen (art. 3.6 lid 2) vergt een precieze toets langs twee alternatieve gronden; via lid 4 werkt die uitsluiting ook door bij een samenwerkingsverband gekoppeld aan een aanmerkelijk-belangstructuur.
- De zelfstandigenaftrek is, behalve voor wie de startersverhoging geniet, nooit hoger dan de winst van het jaar zelf; het verschil is negen jaar verrekenbaar, in de volgorde van ontstaan.
- De MKB-winstvrijstelling geldt ook zonder dat aan het urencriterium is voldaan en loopt door op winst die pas na staking van de onderneming wordt verantwoord.
Bronnen
- Art. 3.6 Wet IB 2001
- Art. 3.76 Wet IB 2001
- Art. 3.79a Wet IB 2001
- ECLI:NL:GHAMS:2024:3133: ECLI:NL:GHAMS:2024:3133, Gerechtshof Amsterdam, 22-10-2024, 23/705 en 23/706
- ECLI:NL:GHAMS:2023:3572: ECLI:NL:GHAMS:2023:3572, Gerechtshof Amsterdam, 14-12-2023, 23/00218
- Kamerstuk 33003 nr. 3: Wijziging van enkele belastingwetten en enige andere wetten (Belastingplan 2012); Memorie van toelichting; Memorie van toelichting
- Kamerstuk 36602 nr. 38: Wijziging van enkele belastingwetten en enige andere wetten (Belastingplan 2025); Amendement; Amendement van het lid Inge van Dijk c.s. over een structurele verhoging van het budget voor de WBSO
Gerelateerde thema's
Verder zoeken in de kennisbank
Zoek op wetsartikel, uitspraak of onderwerp. AI-chat is een aparte betaalde functie en vereist een opgeslagen kaart.
Deze themapagina is algemene informatie, geen advies.